KHAMERLOGUE

" Killing fields of Cambodia, not the only injustice for Cambodian victims only; but, it's for the whole humanity." A survivor

ពិចារណ៍៖ ២០១៥ អេស៊ាន ជាផ្សារសេដ្ឋកិច្ចរណបផ្តាច់មុខឲ្យចិននិយមវណ្ណៈក្រហមអធន

One community with 15 markets

NO One’s community with 15 markets

អេស៊ានបានក្លាយជាផ្សារស៊ីសរសៃមីគុយទៀវគ្មានចង្កើះគូមិនបានទេ

ស្មេរកុក ស័ព្ទ  ទី១៥ វិច្ឆិកា ២០១៣

អេស៊ានបានបង្កើតឡើងតាមកិច្ចសន្យាព្រមព្រៀងហៅថា ការប្រកាសអះអាងបឹងកក់ ចុះស្នាមដៃនាថ្ងៃទី ៨ សីហា ១៩៦៧ នៅក្រុងបឹងកក់ស្រុកសៀមដោយ រដ្ឋមន្រ្តីការបរទេស (ថាណាត់ ខូម៉ាន់Thanat Khoman -ពូជចិន ដូចស្តេចភូមិពលអតុល្យតេជ រាមាទី៩) ឥណ្ឌូណេស៊ី (អាដាំ ម៉ាលិក Adam Malik -កាត់ពូជចិន) ភីលីពីន(ណាសិសសូ រ៉ាម៉ូស Narciso Ramos-កាត់ពូជចិន) សិង្ហបុរី (ស រាជរ៉ាតាណាម់ S. Rajaratnam -ពូជតាមិល) និងមេឡាយូ (អាប់ឌុល រ៉ាហ្សាក់ Abdul Razak-កាត់ពូជចិន)។

ធាតុពិតនិងប្រវត្តិសាស្រ្តមេខ្យល់មេភ្លៀង៥ក្បាលកាលនោះគឺរាំតាមចិនទាំងអស់លើកលែងតែរូបភាពខាងក្រៅជា សៀម សិង្ហបុរី ឥណ្ឌូណេស៊ី ភីលីពីននិងមេឡាយូប៉ុណ្ណោះ។

ក្នុងឆ្នាំ២០១៥អេស៊ានបានអួតថានឹងប្រែរូបច្របាច់បញ្ចូលគ្នាឲ្យទៅជា”សហគមន៍ប្រតិស្ឋសេដ្ឋកិច្ចរួមមួយ”។

គឺវាមិនខុសពីឬសគល់នៃការរីកដុះដាលដូចទម្លាប់ទូទៅគុយទៀវដាក់ក្នុងចានជ្រៅហុតទឹកនឹងស្លាបព្រារាងទូកននិងស៊ីនឹងចង្កើះ។

អេស៊ានបានក្លាយជាផ្សារស៊ីសរសៃមីគុយទៀវអត់ចង្កើះគូ មិនបានទេ។

ក្រឡេកមើលមួយភ្លែតហាក់ជាគំនិតឈានមុខនិងនវគតិស្វែងប្រយោជន៍សេដ្ឋកិច្ចរបស់អាស៊ានរួមចង់ឲ្យបានស្រេចក្នុងឆ្នាំ២០១៥នេះ។ប៉ុន្តែបើសង្កេតពីមូលហេតុចម្បងនិងជាមូលដ្ឋាននៃកត្តាចាប់អារម្មណ៍នេះគឺ ចិនគេមានគំរោងយុទ្ធសាស្រ្តសេដ្ឋកិច្ចជាប្រវត្តិសាស្រ្តគឺបញ្ជូនជាតិសាសន៍គេចេញទៅរស់នៅគ្រប់ទិសក្នុងទ្វីបអាស៊ីនិងទីផ្សេងទៀតច្រើនរយឆ្នាំមកហើយៗឲ្យទាញយកទីផ្សារសេដ្ឋកិច្ចនិងក្តោបអំណាចសេដ្ឋកិច្ចតាមរូបភាពបញ្ញើក្អែកជ្រែកដើមជ្រៃលាយឈាមជ័រសាច់ច្របាច់ចូលផ្សំតែដាច់ខាតត្រូវរក្សាគំនិតចក្រពត្រនិយមអធនរបស់ប្រធានម៉ៅជាមួយគ្នាទៅលើពន្ធុជនម្ចាស់ស្រុកនគរតាមរូបភាពរចនាសម្ព័ន្ធសេដ្ឋកិច្ចនិងទិញដូរបន្លាស់ទៅជាម្ចាស់លើអំណាចរដ្ឋាបាលទាំងស្រុងតាមរូបមន្ត “ទាំងអស់ជាឈ្នាន់សម្រាប់ ១; គឺនិមួយៗសម្រាប់លាភខ្លួនផ្ទាល់លាក់បាំងក្នុងស្រោមរូបភាពពុតត្បុតរៀងខ្លួន”។

ក្នុងរយៈមិនបាន៥ឆ្នាំល្អផងក្រោយ១៩៦២ពេលសៀមចាញ់ក្តីខ្មែររឿងព្រះវិហារនិងព្រំប្រទល់មានកូននគរតូចមួយលេចចេញពិដីរបស់មេឡាយូហៅថាសង្ហបុរី ដែលបានក្លាយជាកូនដៃបង្រ្កប់ជាម្រាមទី៥ឲ្យប្លុកស្តាំជាអ្នកបន្តផ្សាំយុទ្ធសាស្រ្តសេអាតូ(SEATO)រួចឲ្យក្លាយជាអេស៊ាន(ASEAN)សព្វថ្ងៃកាលតាមទំហឹងពេលសង្រ្គាមប្លុកខៀវក្រហមនិងមនោគមវិជ្ជាអធនប្រឆាំងមូលធននិយមនៅយុគក្រោយសង្រ្គាមលោកទីពីរចប់ថ្មីៗ។

ក្រុមនេះគឺមាន៤ក្បាលសុទ្ធតែកូនចៅចិនហើយដែលគេនោះបានជោគជ័យក្នុងសាងខ្លួនទ្រព្យសម្បត្តិនិងលាយឈាមជ័ររាជវង្ស អភិពន្ធុជននិងជនមគ្គុទ្ទេសក៍ផ្តាច់ការរបស់៥ប្រទេសសមាជិកអាស៊ានដើមដំបូង។ហើយ១ក្បាលទៀតគ្មានឈាមជ័រចិនទេតែជាអំបូរគូលីត្រូវទទួលបានការពារពីចក្រព័ត្រអាំងលេសនិងជាពន្ធុជនដើមតាមិល-ឥណ្ឌូដែលជាសត្រូវប្រវត្តិសាស្រ្តសួរពូជរបស់សាសន៍ចិន។

និយាយពីសៀមវិញគឺទាំងស្តេចទាំងនាយករដ្ឋមន្រ្តីគេស្ទើររាប់ភ្លេចគឺចិនទាំងអស់ពេលនោះគេប្រើឧបាយជនប្រមឹក២នាក ស្រវឹងវាយតប់គ្នាមុខសត្រូវរួម ដោយបែកចែកជា២ក្រុម៖

ក្រុមទី១គឺសៀមចិនមួយក្រុមឳបអាមេរិកអាំងលេសទាស់បារាំងនិងក្រុមទី២គឺសៀមចិនឳបបារាំងលួចទៅស្មន្តជប៉ុនហើយក្រាបលន់តួអាល្លឺម៉ង់ដ៍ ទាស់អាំងលេស។ក្រុមទី២នេះបានជប៉ុនឧបត្ថម្ភសព្វាវុធពេលចូលឈ្លានពានខ្មែរឆ្នាំ១៩៤១យកបានខេត្តបាត់ដំបងសៀមរាបកំពង់ធំភ្ជាប់នឹងសុរិន្ទ នគររាជ្យសិរីកេសបុរីរាំបុរីបស្ចឹមរយ៉ងគោកខ័ណ្ឌត្រាតតាមទំនឹមទំនៀមគេជាសត្វគ្រុឌដែលមានខ្លួនមនុស្សនិងក្បាលជាសត្វស្លាបដូចទីទុយគឺវាដេកថ្ងៃរកស៊ីយប់។

កត់ចំណាំ៖

សិង្ហបូរីជាទីតាំងមូលដ្ឋានតស៊ូរបស់ចិនសាធារណរដ្ឋនិយមស៊ុនយ៉ាតសេនក្រោយមកបោកប្រាស់ចក្រព័ត្រអាំងលេសឲ្យជួយហែកដីទឹកពីមេឡាយូមកធ្វើជទីបញ្ចាំកុងស៊ីរត់ពន្ថលុយនិងជារដ្ឋពេញលេញក្នុងរយៈកាលក្រោយរាជ្យ១៩៦០តមក។

មគ្គុទ្ទេសក៍មេឡាយូតាក់មួយថាំងសន្តតិវង្សប៉ែងគូទគ្នាយកគយរដាក់អាំងលេសរវល់រាំងខ្យល់សាសនាខុសគ្នាបានត្រូវចក្រព័ត្រអាំងលេសបង្វិលខួររាជវង្សទាំងអស់បានទាំងស្រុងរួចពុះបែងចែកដីមួយដុំធំឲ្យសៀមក្រោយពីកិច្ចព្រម្រៀងអាំងឡូសៀម១៩០៩និងច្រៀកមួយចំរៀកចុងក្រោយទៀតឲ្យចោរចិនលីក្វាន់យូហៅសិង្ហបុរីនៅឆ្នាំ១៩៦៥តែពូជធាគេជាចិនដូចគ្នាទាំងអស់។មេចោរប្លន់រដ្ឋក្រុងសិង្ហបុរីគឺចិនទាំងអាចម៍ទាំងអំបូរជាប់ខ្សែជារនុកក្នុងឲ្យចិនក្រហមផងចិនសាធារណរដ្ឋនិយមផង។

មគ្គុទេសក៍ភីលីពីនវិញក៏មិនខុសពីសៀមដែរគឺពូជចិនដែលបានរស់ជារដ្ឋរណបនិងកូនជឹងសហរដ្ឋអាមេរិកមុននិងក្រោយសង្រ្គាមលោកដើម្បីបានរស់តមកដល់ថ្ងៃនេះ។

ឥណ្ឌូណេស៊ីចម្លែកមានដៃ២ចង់ចាប់ត្រី៣ពេលជាមួយគ្នាគឺរំដោះខ្ឡួនពីប៉រទុយគេអាល្លឺម៉ង់ដ៍រណបសុំទានអាមេរិកតែលួចអង្អែលក្បាលពោះប្រធានម៉ៅចិនក្រហមតាមបែបផ្តាច់ការសង្គមនិយមបែបឥស្លាមឈ្នានិសពូជសាសន៍កុំឲ្យប្រតិកម្មពេលទះកំភ្លាងចិនរស់លើកោះធំៗទម្លាក់ទឹកសមុទ្រចោលអស់២លានក្បាល។

បើការណ៍នេះដំណើរទៅមុខបានមែននោះវាគឺជាជោគផលចក្រព័ត្រចិនក្រហមនឹងទទួលបានផលសម្រេចជាមហាអធិរាជលឿងនាទិសខាងកើតត្រួតពូជអាស៊ីជំនួសចក្រភពជប៉ុនដែលបានស្រមៃព្រមទាំងបានបង្ករបង្កាត់សង្គ្រាមក្តៅគគុកទទយលគ្រោះមហន្តរាយបរមាណូស្នាដៃសាសន៍ជនស្បែកសកំណើតអាល្លឺម៉ង់នាចុងសង្រ្គាមលោកទី១និង២ បង្ករដោយអាល្លឺម៉ង់ផ្ទាល់។

ចំណុចប្រវត្តិសាស្រ្តនៃសាសន៍ស្បែកសគឺគេមិនឲ្យស្បែកលើងនិយមរបបមូលធនមានអំណាចបរមាណូទេក៏ប៉ុន្តែចិនជាក្បាលធំរបបក្រហមនិយមអធនអាចមានអំណាចបរមាណូដោយឯកត្តោម័តរួមទាំងកូនជឹងកូរេអធនប៉ែកខាងជើងផងដែរ។នេះហើយជាជោគជ័យជំនះរបស់ចង្កើះគូ មួយថ្មីរបស់មហាចក្រចិនក្រហមអាចយកមកអួតក្នុងការពង្រីកឥទ្ធិពលកលោបាយសកលយោងកម្លាំងយោធាចក្រពត្រនិយមដោយមានសព្វាវុធបរមាណូក្រោយឥណ្ឌាប៉ាគិស្ថានជាបង្អែកនៅទ្វីប អាស៊ីនិងជាម្ចាស់ថ្មីរបស់ក្រុមអេស៊ានដោយបានផលចំណេញទូតនយោបាយសកលផ្សារសេដ្ឋកិច្ចអន្តរៈប្រទេសយ៉ាង កប់ត្រគៀក

Advertisements
%d bloggers like this: